Obsesif Kompülsif Bozukluk

image_pdfimage_print

Dokunduğu her şeyin mikroplarla dolu olduğundan korkan ve bu nedenle kapıları açarken eldiven giyen, bulaşmış olabilecek mikroplardan kurtulmak için birkaç dakikada bir ellerini yıkayan ya da çalışma masasının üzerindeki eşyaları tekrar tekrar yerleştirmek için saatlerini harcayan, kirlenme korkusundan dolayı evinden dışarı çıkamayan kişiler günlük yaşamdaki işlevselliği önemli ölçüde bozan bir kaygı sorunu olan obsesif-kompülsif bozukluğa yakalanmış demektir.

Obsesif-kompülsif bozukluk bir kaygı (anksiyete) bozukluğudur. Okb’li kişilerde, mantık dışı korkular ya da takıntılı düşünceler (obsesyonlar) ve genellikle bu takıntılı düşünceleri hafifletmek amacıyla belirli bir davranışı (kompulsiyon) sürekli olarak, zorunlu bir şekilde tekrarlama ihtiyacı görülür. Kaygı oluşturan inatçı, tekrarlayıcı, imaj, düşünce ve dürtüler olan obsesyonlar (takıntılar), kirlenme ve kirletme, kendine ve/veya başkasına zarar verme ya da istenmeyen bir davranışta bulunacağından korkma gibi düşünceler şeklinde olabilir. Kişinin aklına gelen bu imaj, düşünce, dürtüler kişinin kaygısını arttırır . Bu düşüncelerin yarattığı rahatsızlığı ve kaygıyı azaltmak ya da ortadan kaldırmak için yapılan tekrarlayıcı davranış veya mental davranışlara ise kompulsiyon (zorlayıcı eylem) adı verilir.

Yaygın olarak görülen tipik kompulsiyonlar; yıkama-temizleme, kontrol etme, teminat arama, düzenleme, istif etme gibi davranışlardır. Ciddi ölçüde yeti yıkımı ve işlev kaybına neden olan Okb kendini değişik şiddet derecelerinde gösterebilir. Bazı kişiler obsesyon ve kompülsiyonlarını kısa sürelerle kontrol altında tutabilir ve bunları gizlemeyi başarabilirler. Ancak obsesif-kompülsif bozukluk, şiddeti arttıkça, kişilerin yaşamlarını gittikçe daha fazla işgal eder ve kişiler bu ritüelleri uygun şekilde yapabilmek için, günlük yaşam etkinliklerini yerine getiremez hale gelirler. Obsesif-kompülsif bozukluk bazen depresyon, yeme bozuklukları, madde kötüye kullanımı bozukluğu, bir kişilik bozukluğu, dikkat eksikliği bozukluğu ya da başka bir anksiyete bozukluğuyla birlikte görülebilir. Bu tür eşzamanlı durumlar ve kişinin sorununu saklama eğilimi, bu bozuklukla ilgili bir adım atmayı zorlaştırır. Dolayısıyla, obsesif-kompülsif bozukluğu olan kişiler genellikle belirtilerin başlamasından ancak yıllar sonra yardım için başvururlar.

Okb, bilişsel davranışçı psikoterapi ile etkili biçimde giderilebilir. “Maruz bırakma (exposure) ve yanıtın engellenmesi (response prevention)” olarak anılan özel bir davranış yönteminin, obsesif-kompülsif bozukluğun giderilmesinde etkili olduğu gösterilmiştir. Bu yaklaşımda kişi, doğrudan ya da imgeleme yoluyla, kasıtlı olarak korktuğu nesneye ya da düşünceye maruz bırakılır. Obsesif Kompülsif Bozukluk ile ilgili danışmanlık ve psikoterapi için 0212 537 61 60 numaralı telefonumuzdan iletişim kurabilirsiniz.

(80 Posts)

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir